Kynbótaskipulag fyrir íslenska kúastofninn með erfðamengjaúrvali

RML hefur gefið út skýrsluna Kynbótaskipulag fyrir íslenska kúastofninn með erfðamengjaúrvali – Samanburður mögulegra kynbótakerfa með tilliti til erfðaframfara og skyldleikaræktar. Höfundar eru Þórdís Þórarinsdóttir, Jón Hjalti Eiríksson og Guðmundur Jóhannesson. Í skýrslunni eru kynntar niðurstöður verkefnis sem unnið var á árunum 2024-26 í samstarfi RML, Landbúnaðarháskóla Íslands, Háskólans í Árósum og Viking Genetics. Meginniðurstöður þeirrar voru birtar í nóvember-hefti Journal of Dairy Science í fyrra en skýrslan greinir frá niðurstöðum á íslensku ásamt því að fjalla um frekari greiningar og niðurstöður út frá hagnýtingu fyrir kynbótakerfið og kostnaði. Verkefnið var styrkt af Þróunarsjóði nautgriparæktarinnar.

Meðal helstu niðurstaðna er að val á sæðinganautum hefur mikil áhrif á erfðaframfarir og skyldleikarækt og hæfilegt virðist að velja um 20 naut til notkunar á ári hverju. Til að nýta kosta erfðamengjaúrvals þarf að velja þessi u.þ.b. 20 naut úr nálægt 500 arfgerðargreindum nautkálfum árlega. Þá sýna niðurstöður hermilíkana að hömlulaus notkun kyngreinds sæðis dregur úr erfðaframförum og eykur skyldleikarækt vegna minna framboðs nautkálfa á stöð. Við því má bregðast með notkun Y-sæðis á bestu kýrnar og kvígurnar eða með vali kvígna til fjöldaeggloss og fósturvísaflutninga til framleiðslu á úrvalsnautkálfum. Í öllum tilvikum dregur mikil og víðtæk notkun heimanauta úr erfðaframförum.

Skýrsluna má nálgast með því að smella á hlekkinn hér fyrir neðan.

Kynbótaskipulag fyrir íslenska kúastofninn með erfðamengjaúrvali