Fréttir

Nú styttist óðum í fyrstu kynbótasýningar vorsins. Tímabært er að yfirfara og huga að þeim reglum sem gilda um aðgengi hrossa að dómi. Í vegvísi við kynbótadóma 2026 segir: Hross sem koma til kynbótadóms skulu vera vel undirbúin, hraust og ósár, vel fóðruð og hirt og að minnsta kosti 3 vetra miðað við almanaksárið. Hross sem sýnd eru í reið skulu hafa ná 4 vetra aldri miðað við almanaksárið. Öll hross sem koma til kynbótadóms skulu vera grunnskráð í WorldFeng og einstaklingsmerkt með örmerki. Úr öllum hryssum og geldingum sem mæta til kynbótadóms þarf að vera búið að taka DNA-sýni og staðfesting á því liggi fyrir í WF.

Opnað verður fyrir skráningar á kynbótasýningar þriðjudaginn 28. apríl, kl. 9:00. Skráning og greiðsla fer fram í gegnum heimasíðu RML en á forsíðunni er flýtihnappur sem skráð er í gegnum. Á forsíðu WorldFengs er einnig hægt að skrá hross til sýningar. Í meðfylgjandi töflu má sjá hvaða sýningarstaðir eru í boði og lokaskráningardag á hverja sýningu en skráningu þarf að vera lokið á miðnætti þess dags. Ef sýning fyllist lokast sjálfkrafa á sýninguna þó svo skráningarfrestur sé ekki útrunninn.

Samræmingarnámskeið fyrir alþjóðlega kynbótadómara og sýningarstjóra voru haldin síðustu helgina í mars. Námskeiðin fóru fram í Kríunesi við Elliðavatn en einnig var farið í hesthús til að skoða og mæla hross. Helgin byrjaði á fimmtudeginum með námskeiði fyrir sýningarstjóra og mælingarfólk þar sem farið var yfir framkvæmd kynbótasýninga, mælingar á hrossum og fleiri atriði. Þá var sameiginleg stund sýningarstjóra og dómara á föstudagseftirmiðdegi þar sem Kristinn Óskarsson dómari fór yfir andlegu hlið starfsins; ákvarðanatöku undir álagi og hvernig starfsfólk sýninganna eigi að nálgast starfið á faglegan hátt.

Vel var mætt til fundar á Hótel Laugarbakka sl. laugardag. Fagfundur sauðfjárræktarinnar var þar haldinn fyrir troðfullum sal af fólki. Á fundinum voru flutt nokkur erindi sem góður rómur var gerður að og æðstu verðlaun sauðfjárræktarinnar veitt. Neðst í þessari frétt er hlekkur á upptöku af erindum. Eftirtalin verðlaun voru veitt á fundinum: Ræktunarbú ársins - Eyþór Pétursson og Agnes Einarsdóttir, ábúendur í Baldursheimi 3 tóku á móti Halldórsskyldinum sem nú var veittur í fimmta sinn fyrir sauðfjárræktunarbú ársins.

Niðurstöður skýrslna nautgriparæktarinnar fyrir síðastliðna 12 mánuði, nánar til tekið nú að loknum marsmánuði, hafa verið birtar á vef okkar. Niðurstöðurnar byggja á þeim skýrslum sem hafði verið skilað undir hádegi þess 13. apríl. Hér á eftir er farið yfir nokkur atriði úr niðurstöðunum en meiri upplýsingar má finna í töflunum sem tengillinn neðst í fréttinni vísar til. Þegar niðurstöðurnar voru reiknaðar hafði verið skilað mjólkurskýrslum frá 428 búum en uppgjör kjötframleiðslunnar nær að þessu sinni til 112 búa þar sem framleitt var nautakjöt en ekki stunduð framleiðsla mjólkur til sölu. Reiknuð meðalnyt 24.506,1 árskýr á búunum 428 var 6.701 kg.

Hinn árlegi fagfundur sauðfjárræktarinnar sem fagráð í sauðfjárrækt stendur fyrir verður haldinn á Hótel Laugarbakka í Miðfirði laugardaginn 11. apríl. Fundurinn hefst kl. 12:30. Fundurinn er öllum opinn og streymt verður frá fundinum.

Komin er út skýrsla um rekstur og afkomu í nautaeldi fyrir árin 2022-2024 en hún byggir á gögnum frá 36-40 nautgripabúum. Á árinu 2024 var nautakjötsframleiðslan á þessum búum samtals um 24% af framleiðslu ungnautakjöts á landsvísu. Skýrslan lýsir jákvæðri þróun í afkomu búanna á tímabilinu. Þó að tap sé ennþá á framleiðslu nautakjöts að jafnaði sjást skýr merki um bættan rekstur á þessum árum.

Síðast liðið haust endurskoðaði Jón Hjalti Eiríksson hjá Landbúnaðarháskóla Íslands hagrænt vægi eiginleika kynbótamats í nautgriparækt í samvinnu við Julie Clasen hjá SimHerds í Danmörku. Sú vinna leiddi í ljós að skynsamlegt væri að gera örlitlar breytingar á vægi eiginleika í samsettum einkunnum kynbótamatsins og á heildareinkunn. Niðurstöðurnar er að finna í Riti LbhÍ nr. 183, Endurskoðun heildareinkunnar kynbótamats fyrir íslenskar mjólkurkýr sem birt er bæði á heimasíðum Landbúnaðarháskólans (www.lbhi.is) og RML (www.rml.is). Fagráð í nautgriparækt ákvað svo að gera breytingar með hliðsjón af þeim tillögum sem Jón Hjalti og Julie lögðu til. Þannig var ákveðið að setja neikvætt vægi á mjólkurmagn í einkunn fyrir afurðir í stað þess að hafa vægi á prótein hlutfalli. Þessi aðferð þykir betri til þess að halda uppi efnainnihaldi mjólkur með það í huga að kostnaður við að flytja vatn er talsverður. Vægi eiginleika í afurðaeinkunn var því breytt þannig að fitumagn vegur 42%, próteinmagn 50% og mjólkurmagn -8%.

Samhliða samningum RML við MATÍS um framkvæmd riðuarfgerðargreininga bjóðast nú betri kjör á öðrum arfgerðargreiningum sem greind eru á vegum RML hjá MATÍS vegna samlegðaráhrifa. Byggist hagstætt verð á „öðrum arfgerðargreiningum“ m.a. á því að sýnum sé safnað upp og greind á nokkra mánaða fresti, en kostnaðarsamt er að greina aðeins örfá sýni í senn. Þannig er gert ráð fyrir að sýni vegna annarra arfgerðagreininga en vegna riðu mótstöðu sem komið hafa inn í vetur verði greind seinnipartinn í apríl. Sýni sem eiga að ná inn í þessa greiningu þurfa því að berast fyrir 15. apríl til RML.

RML hefur gefið út skýrsluna Kynbótaskipulag fyrir íslenska kúastofninn með erfðamengjaúrvali – Samanburður mögulegra kynbótakerfa með tilliti til erfðaframfara og skyldleikaræktar. Höfundar eru Þórdís Þórarinsdóttir, Jón Hjalti Eiríksson og Guðmundur Jóhannesson. Í skýrslunni eru kynntar niðurstöður verkefnis sem unnið var á árunum 2024-26 í samstarfi RML, Landbúnaðarháskóla Íslands, Háskólans í Árósum og Viking Genetics. Meginniðurstöður þeirrar voru birtar í nóvember-hefti Journal of Dairy Science í fyrra en skýrslan greinir frá niðurstöðum á íslensku ásamt því að fjalla um frekari greiningar og niðurstöður út frá hagnýtingu fyrir kynbótakerfið og kostnaði.