Fréttir

Nú er búið að stilla upp áætlun fyrir kynbótasýningar árið 2026 og hefur hún verið birt hér á vefnum. Ákveðið var að byrja viku fyrr sunnanlands en verið hefur og einnig að bjóða upp á heldur fleiri sýningar norðan heiða. Þá verður kynbótasýning á Mið-Fossum á Vesturlandi en í fyrra var haldin sýning þar í fyrsta skipti síðan 2016 og tókst vel. Afar spennandi sýningarár er í vændum og miðað við framfarir síðustu ára er mikils að vænta af kynbótahrossum þessa lands.

Uppgjöri skýrsluhalds í sauðfjárrækt fyrir árið 2025 er að mestu lokið þó leynist ófrágengnar „eftirlegukindur“ á nokkrum búum. Nánari grein verður gerð fyrir niðurstöðunum í næsta Bændablaði.

Nú eftir hádegið fór í loftið uppfærsla á Fjárvís.is sem snýr að skráningu á fósturtalningu, yfirliti yfir talin fóstur og fangyfirliti. Yfirlit yfir talin fóstur er orðið aðgengilegt á ný, en það er staðsett í fangyfirlitinu. Þá var skráning fóstra lagfærð þannig að auðveldara er að velja marga gripi í einu og fangyfirlit lagað þannig að athugasemdir í fósturtalningu eru nú sjáanlegar í dálknum „Athugasemd talningar“ í fangyfirliti. Í skráningu fyrir fósturtalningu er blátt spurningamerki efst í gripalistanum. Ef smellt er á spurningamerkið birtast frekari leiðbeiningar um hvernig er hægt að velja marga gripi samtímis úr listanum.

RML hefur birt nýja skýrslu um umfangsmikla fóðurathugun sem framkvæmd var í Hofsstaðaseli á árunum 2022–2024. Markmið verkefnisins var að meta áhrif mismunandi kornskammta á vöxt holdablendinga, eldistíma og rekstrarafgang við innieldi. Í tilrauninni voru 108 nautkálfar skiptir í þrjá fóðurflokka (0%, 20% og 36% korn) og þrjá aldurshópa. Niðurstöður sýna skýrt að aukið kornhlutfall styttir eldistíma verulega og eykur daglegan vöxt án þess að hafa neikvæð áhrif á gæðaflokkun kjöts (EUROP). Naut sem fengu 36% korn náðu 630 kg lífþunga 117 dögum fyrr en þau sem fengu eingöngu gróffóður.

Eins og flestum er nú kunnugt hefur Matís tekið við að greina arfgerðarsýni sauðfjár. Núna eru greiningar í fullum gangi og við erum byrjuð að lesa inn í Fjárvís langþráðar niðurstöður.

Niðurstöður skýrslna nautgriparæktarinnar fyrir síðastliðna 12 mánuði, nú þegar janúarmánuður er þegar liðinn hjá, hafa verið birtar á vef okkar. Niðurstöðurnar byggja á þeim skýrslum sem hafði verið skilað að morgni þann 12. febrúar. Hér á eftir er farið yfir nokkur atriði úr niðurstöðunum en meiri upplýsingar má finna í töflunum sem tengill er í neðst í fréttinni. Þegar niðurstöðurnar voru reiknaðar hafði verið skilað mjólkurskýrslum frá 432 búum en uppgjör kjötframleiðslunnar nær að þessu sinni til 113 búa þar sem framleitt var nautakjöt en ekki stunduð framleiðsla mjólkur til sölu. Reiknuð meðalnyt 24.570,1 árskýr á búunum 432 var 6.669 kg.

Árið 2004 ákvað fagráð í hrossarækt að grípa til aðgerða til að lækka tíðni spatts í hrossastofninum með úrvali, enda hafði verið sýnt fram á að um arfgengan sjúkdóm væri að ræða. Úrvalið byggir á röntgenmyndatöku af hæklum stóðhesta og samræmdum aflestri þeirra. Í rúm 20 ár hefur skráning á niðurstöðu röntgenmyndatöku í WF verið forsenda þess að stóðhestar 5 vetra eða eldri geti mætt í kynbótadóm.

Hér á eftir er farið yfir helstu niðurstöður úr skýrslum nautgriparæktarinnar hér á landi fyrir árið 2025. Fyrri hluti greinarinnar er samhljóða þeirri sem nú birtist í Bændablaðinu en yfirferðin um niðurstöður skýrsluhaldsins í nautakjötsframleiðslunni birtist vonandi þar ekki síðar en í næsta blaði. Eins og gefur að skilja þarf svona yfirlit ákveðinn undirbúning og því þarf einn daginn að ákveða að bíða ekki lengur eftir upplýsingum þeim sem enn kunna að vera ókomnar inn í grunn þann sem gögnin sem unnið er með eru sótt í. Sem dæmi má nefna voru upplýsingarnar um kjötframleiðsluna sóttar til vinnslu fyrir allnokkrum dögum síðan og svipað gildir um mjólkurframleiðsluna, þannig að gögn sem bárust síðar eða eiga eftir að berast ná því miður ekki inn í uppgjörið. Telja má þó víst að þær tölur sem ekki náðu inn fyrir miðjan mánuðinn, breyti litlu sem engu um landsmeðaltöl því heimtur gagna mátti telja góðar á þeim tíma. Fyrst lítum við yfir mjólkurframleiðsluna en fast á eftir fylgir sú yfirferð sem varðar kjötframleiðsluna á nýliðnu ári. Töflur með ítarlegri upplýsingum en þeim sem birtast í greininni sjálfri má finna hér.

Á mánudagskvöldið (26. janúar s.l.) eignaðist Stjarna 996 í Káranesi í Kjós tvíkelfinga, tvær kvígur. Þetta væri svo sem ekki fréttnæmt nema af því að kýrin var að eignast tvíkelfinga í fimmta sinn, hefur aldrei eignast nema tvíkelfinga. Slíkt er einstakt, í það minnsta afar fáheyrt. Stjarna hefur nú eignast 8 kvígur og 2 naut í fimm burðum. Að sögn ábúenda í Káranesi (á karanes.is) gekk burðurinn gekk vel, Stjarna sá um það sjálf, án utan að komandi aðstoðar. Kvígurnar tvær sem fæddust hafa fengið nöfnin Pandóra og Díóna, en "stjörnufræðin" er þemað í nafngiftum afkvæma Stjörnu.

RML hefur tekið saman helstu niðurstöður úr rekstrarverkefnum hjá mjólkur- og nautakjötsframleiðendum en þessi verkefni byggja fyrst og fremst á þátttöku bænda og góðu samstarfi við þá. Breytileiki í afkomu búanna er mikill og ræður þar talsvert miklu afurðasemi búanna, fjármagnskostnaður, nýting á landi og aðkeyptum aðföngum.